Бод ва лиқоҳ (амали бордоркунӣ)

  Дар ояти 22 сураи муборакаи “Ҳиҷр” Худованди карим бодҳоро бордоркунанда меномад. Ба ин оят таваҷҷуҳ кунед:

 وَأَرْسَلْنَا الرِّيَاحَ لَوَاقِحَ فَأَنزَلْنَا مِنَ السَّماءِ مَاءً فَأَسْقَيْنَاکُمُوهُ وَمَا أَنتُمْ لَهُ بِخَازِنِينَ

“Мо бодҳоро барои борвар сохтан (абрҳо ва гиёҳон) фиристодем, сипас аз осмон об фиристодем ва шуморо аз он об сероб гардонидем. Дар ҳоле, ки шумо хазонадори он набудед.”

Бо таваҷҷуҳ ба маълумоте, ки улуми ҷадид дар ихтиёри башар қарор дода аст, ояти мазкур бо муаррифи бод ба унвони василаи бордоркунанда парда аз ду рози бузурги олами хилқат бардоштааст ва қарнҳо қабл аз инки башар ба кумаки илму дониши худ пай ба вуҷуди он барад, онҳоро ба башар ёдовар шудааст.
Агар риштаи гиёҳшиносӣ мавриди мутолиа қарор гирад, маълум хоҳад шуд, ки собиқаи кашфи инки пайдоиши ҳар мавҷуди зинда дар асари лиқоҳи як селули мода тавассути як селули нар сурат мегирад ба 300 сол бар намегардад. Пас аз кашфи микроскоп буд, ки башар тавонист дар ин бора назаре бидиҳад. Имруза улум дарёфтаанд, ки моҳияти тавлиди мисли гиёҳон, бар асари бордоршавии зарраҳои хеле кучак ва микроскопии махсусест бо номи “гарда”. Муҳимтарин омили интиқоли ин гардаҳо аз гиёҳони нар ба мода, маҳсуб мешавад. Ин зарраҳои бевазн тавассути бодҳо дар ҳаво паҳн шуда ва дар гиёҳони мода қарор мегиранд то амали лиқоҳ сурат гирад ва аз инҷо тавлиди мисли он гиёҳон оғоз мешавад. Бинобар ин аз хусусиятҳои муҳими бодҳо бордоркунии гиёҳон мебошад, ки Қуръони карим 1400 сол қабл ба он ишора намудааст.
Аммо асли дигар, ки дар солҳои ахир ва пас аз пешрафтҳое, ки дар илми физика сурат гирифтааст ва дар натиҷаи он риштаҳои ҷадиде аз қабили ҳавошиносӣ вориди маълумоти башар шудааст, мавзуи бордоршавии абрҳо аст. Бар асари кашфиёти ҷадид дарёфтаанд, ки бод абрҳоро ҳам обастан (бордор) мекунад то амали бориш сурат гирад. Мо дар инҷо ба ҳамин ишорае, ки кардем басанда мекунем ва аз тафсили он парҳез мекунем. Ва дар охир инро ёдовар шуданӣ ҳастам, ки ончи мо инҷо зикр кардем аз кашфиёти улуми ҷадид аст ва мулоҳиза фармудед, ки чигуна Қуръон 1400 сол пеш, бодро бордоркунанда номиду нақши муҳими онро дар қолаби андарзу насиҳат, ёдоварӣ кард.